Westzijde 2

door Ruud Meijns

Dit pand was weer één van die beeldbepalende gebouwen in Zaandam dat uiteindelijk moest wijken voor de vooruitgang. Nadat bepaald was dat er een nieuwe brug over de Zaan bij zou komen, de Beatrixbrug, was het lot van dit pand bezegeld. Het stond in de weg. Het heeft er nog lange tijd alleen gestaan terwijl de belendende percelen allang gesloopt waren. Het leek er even op dat het toch zou blijven staan, maar uiteindelijk ging het rond 1960 neer, jammer.

Ik kan de geschiedenis van deze plek nog een beetje terughalen als het bezit van Willem Jansz. Vergouw.  Hij was geboren in 1812 en stond te boek als timmerman, maar op deze plek drijft hij een winkel waar hij hoeden, linten en dergelijke, maar ook feestartikelen verkoopt.

Na zijn overlijden gaat het over naar zijn weduwe Alida Niggebrugge (1817). Na een hermeting wordt het bezit iets groter en vanaf 1899 nemen de dochters Johanna (1840) en Elisabeth (1848) het bezit over.

Zij verkopen het in 1917 aan Gerbrand Feeke, hij is dan 27 jaar en staat in de boeken als koffiehuishouder aan de Westzijde 2. Hij trouwt met Cornelia Maria Lammes. Lammes is een bekende naam in de horeca.

Het koffiehuis werd een café biljard, met vergunning. In 1917 werd er in opdracht van Feeke een verbouwing uit gevoerd en het resultaat is op deze foto te zien. Het pand werd ook iets groter. In een verslag over een kermis wordt gemeld dat de feestelijkheden o.a. in Bellevue tot ver na middernacht door gingen. Het is hier wel duidelijk te zien dat het een krappe doorgang was van de Westzijde naar de Damstraat. Aan de borden valt te zien dat er al aan de brug wordt gewerkt.

Na het overlijden van Gerbrand Feeke op 30 november 1927 komt het pand in het bezit van zijn weduwe Cornelia Maria Lammes en zij verkoopt het in 1929 aan de N.V. Koninklijke Industrie- en Handel Maatschappij P. de Gruyter en Zn. uit ’s Hertogenbosch.

In 1930 verkoopt de Gruyter een straatdeel aan de gemeente Zaandam.  Dat maakt de doorgang Damstraat naar de Westzijde iets ruimer. Ook laat de Gruyter een verbouwing uitvoeren die het aanzicht van het pand aanmerkelijk wijzigt zoals hier blijkt op de foto uit 1960.

Dit is zoals men het zag vanuit de Gedempte Gracht toen er nog niet gesloopt was. In 1959 wordt het geheel aan de gemeente Zaandam verkocht voor een bedrag van f 75.000,– zodat deze ruimte kan maken voor de oprit van de Beatrixbrug. De foto uit 1960 is van C. Kaat .