Boeken
De vlucht van Dirck Gerritsz. verschijnt 16 oktober
Zaanse jongen vlucht voor Spaanse geweld in nieuw historisch boek
Er is een groeiend besef dat oorlog geen denkbeeldig toekomstscenario is. De vele oorlogen die nu in onze wereld woeden, bieden in de huidige tijd een reële kijk op de verschrikkingen ervan. Ook de inwoners van de Zaanstreek zijn lang geleden geconfronteerd geweest met grootschalige vernietiging, plundering en moordpartijen.Op het grondgebied van onze provincie werd een extreem wrede strijd gevoerd met de Spaanse bezetter. Nader onderzoek leert dat oorlogsjaren 1572-1574 een zware wissel hebben getrokken op de Zaanse bevolking. Brandschatting, plundering, moordpartijen en vluchtende inwoners waren aan de orde van de dag. Het heeft de toekomst van de meeste Zaankanters uit die tijd langdurig in hoge mate bepaald.
Van deze strijd is slechts een restant van herinnering overgebleven en wel het verhaal over de glorieuze overwinning op een grote Spaanse troepenmacht bij Wormer en de rol van de Kalverschans tijdens de pinksterdagen van 1574. De traumatische gebeurtenissen van die tijd zijn van zodanige omvang dat zij, juist in deze tijd, het verdienen om met een levendige terugblik op deze rampzalige tijd terug te kijken. Verder lezen
Lida Sanders – Vet
Maandag 28 september hield Lida Sanders een lezing over twee door haar geschreven boeken. Bij haar eerste boek, “Niet het snijden doet zo’n pijn” mocht ik haar intervieuwen voor de Zuidkanter. Het interview en de boekbespreking uit februari 2015 zijn afzonderlijk als PDF hier te lezen. 1. het interview en 2. de boekbespreking
Koop dat boek!
door Ruud Meijns
Afgelopen week had ik het boek ‘Rein Stuurman – een leven met vogels’ weer eens in handen. Dat heb je wel met boeken die je een tijd niet hebt ingekeken, dat ze je opeens weer als nieuw voorkomen. Maar wat is dit toch een prachtig boek, geschreven door Henk Heinen. Je blijft kijken naar al die tekeningen.
Rein Stuurman (1900-1984) was tekenaar-illustrator en dan met name van vogels. Hij tekende het boekje ‘Zien is kennen’, volgens sommigen nog steeds het beste vogeldetermineerboekje. Ik zag dat dit prachtige boek nu bij uitgeverij Noord-Holland voor de prijs van € 9,95 te koop is. Bijna 200 bladzijde aan lees- en vooral kijkplezier.
Offain
Brommeg weer, gien asie wind. Met zuk weer miegelt et welderes van et kneut. Allegaar zukke klaine vliegies, die in je oge komme bai et fietse. Niet dat ik deer nou last van heb, ik staan in een rai voor de Coentunnel te wachtte. Et kon welderes puur zo’n taidje dure, de radio zait dat der een fiele van vaif kilometer staat. Der zel wel wet ebeurd weze, veerderop, der zit tenminste gien gangk in.
Altemet kenne me een klain stikkie veroit met ze alle en den stane me weer. Vrieze me dood den vrieze me dood. Deer zouwe me trouwes een poepetoer an hewwe met deuze warremte. Et zontje is weg, maar deur de blakte* blaift et broeiereg genog, et laikt wel diezeg* te worre ok. Docht ik et niet, et blikt al. Der kon welders een beste skoit met zure appele ankomme. Offain, ik hew een dak bove me hoofd, leet de boere maar darse. Foto: pexels.com
*blakte – windstil weer, *diezig – mistig
Uit: ‘Deer hoor ik je’ van Klaas Woudt
John Earnest Aitken
door Ruud Meijns
Tot kort geleden zei deze naam mij niets maar sinds ik bezig ben in het boek “De Ontdekking van Holland” van Jan Brokken, weet ik iets meer over deze schilder. Het boek gaat over het kunstenaarshotel Spaander in Volendam. Dat trok in het begin van de twintigste eeuw veel kunstenaars aan. John Earnest Aitken kwam met zijn vader, ook schilder, in 1912 vanuit Engeland naar Volendam. Hij was vooral gefascineerd door water en luchten.
Meestal zoek ik nog wat verder over de schilders die in het boek genoemd worden en zo zag ik dat deze Engelse kunstenaar ook Zaandam had aangedaan en van dat bezoek een werkje naliet met de titel “Zaandam”. Ik kan niet zeggen dat ik precies weet waar het in Zaandam is, maar wie weet ziet iemand een herkenningspunt. Foto: Mutual Art
VERGETEN ZILVERSMEDEN HERONTDEKT
Een nieuw boek, Het Haarlemse Zilversmidsgilde en de Zaanstreek 1500-1800, onthult eindelijk de ware herkomst van meer dan twintig Zaanse meesters uit de Gouden Eeuw. Een vergeten hoofdstuk uit onze geschiedenis komt aan het licht – vol intriges, onderdrukte ambachten en verbluffend vakmanschap.
Historisch zilverexpert Arno J. Bruitsman heeft jarenlang archieven uitgeplozen, oude merktekens ontcijferd en onbekende verhalen aan het licht gebracht. Zijn boek geeft een gezicht aan vergeten kunstenaars – zoals Jacobus Willemsz Swart, die rond 1635 zijn vaders smidse tegenover de Oostzijderkerk overnam. Zijn avondmaalsbekers, te zien in het boek, behoren tot het mooiste dat Nederland te bieden had: rijk gegraveerd, perfect afgewerkt – en tot nu toe volledig anoniem.
“Deze meesters waren geen kleintjes,” zegt Bruitsman. “Ze maakten topstukken voor kerken en welgestelden. Alleen wist niemand dat ze uit de Zaanstreek kwamen.”
Met dit boek krijgen de Zaanse meesters eindelijk hun verdiende erkenning. En wordt een verborgen stuk van onze kunstgeschiedenis opnieuw zichtbaar – een verhaal dat niemand kende, maar dat nooit vergeten had mogen worden.
Het boek is verkrijgbaar via https://www.zaansezilversmeden.nl/ bij uitgeverij Boekengilde en op bol.com.
Tot op de bodem
Over: Omgevingsonderwijs over de Zaanstreek
Door: Leo Swartsenburg – aardrijkskundedocent
“Ik miste nog steeds een lesboek over de Zaanstreek. Veel aardrijkskunde- en biologiedocenten willen iets doen met hun eigen omgeving. Daar wild ik iets in betekenen”, vertelde hij in de krant van 3 december j.l. Hij stelde zijn plan voor een leerboek voor aan wethouder Natasja Groothuismink en nu ligt er lesboek uitgegeven door de gemeente Zaanstad.
Het boek behandelt veel onderwerpen in een compacte vorm met hoofdstukken als: grond, bewoning, dijken, migratie, werken en wonen en nog meer. Alle onderwerpen zijn gericht op de Zaanstreek en ideaal om jonge mensen met de geschiedenis van hun omgeving kennis te laten maken.
Per hoofdstuk zijn er opdrachten en vragen. Vooral die aan het slot bevielen me waarbij de scholier een verklaring moet geven voor gezegden als”:
- ’t Is kwalek malen met wind van gustere of
- Je kenne van elleke skeet wel een donderslag make
Een schoolboek om aan te bevelen.
Het leerboek ‘Tot op de bodem’ is voor scholen te verkrijgen via: lswartsenburg@yahoo.com
Voor het interview in het Noordhollands Dagblad: klik hier
Timmerfabriek Visser
Boekpresentatie
ruud meijns
Op 25 juli werd in de Timmerfabriek Visser het boek gepresenteerd over de eerste 50 jaar van de timmerfabriek. De tekst en foto’s zijn van de hand van Wim Visser, het idee en samenstelling is van ondergetekende.
Tijdens een bezoek aan huize Visser werd mij duidelijk dat er een tekst en een ruim aantal foto’s aanwezig waren over de eerste 50 jaar van het bestaan van de Timmerfabriek Visser. Toen ontstond het idee om de tekst en de foto’s samen te voegen zodat het als totaal-document voor het nageslacht bewaard kon worden.
Het is aan de directie van de timmerfabriek te danken dat het ook tot een gedrukt boek is gekomen. Onze burgemeester Jan Hamming, vergezeld door wethouder Rene Tuijn waren bereid het eerste exemplaar in ontvangst te nemen. Na een enerverende toespraak van Wim Visser nam Hamming het boek in ontvangst met een vrolijk stemmend toespraakje. Daarna kregen de aanwezigen allen het boek uitgereikt. Het boek is niet in de handel te koop. Op de foto v.r.n.l. Ruud Meijns, Jan Hamming, Wim Visser en Rene Tuijn (achter katheder).
Het boek is een beperkte oplage verschenen en zoals gezegd niet in de winkel te koop. Voor liefhebbers is het te lezen in de bibliotheek van het gemeentearchief Zaanstad en bij de Vereniging de Zaanse Molen. We hopen het ook in de collectie van de Openbare Bibliotheek geplaatst te krijgen.
Foto: Loena van der Werff
Geheime Dienst
door Ruud Meijns
Recent verscheen van de hand van Erik Schaap het boek ‘De Geheime Dienst en de Zaanstreek, 1945-2002’.
Schaap deed onderzoek in archieven sprak met mensen die gevolgd werden, maar ook met personen die voor de BVD (Binnenlandse Veilheidsdienst) en de AIVD (Algemene Inlichting- en Veiligheidsdienst) en PID (Politie Inlichtingendienst) werkten. Er zijn nog meer diensten met ook allemaal mooie afkortingen maar die laten we hier maar buiten beschouwing.
Het moest geheim gebeuren maar vaak wisten de mensen wel dat ze gevolgd werden. Oud CPN-raadslid Marcus Plooijer vertelde aan Schaap dat ze telefoongesprekken bij de CPN erg kort hielden want ze wisten dat de bandopname bij de politie na 8 seconden begon te draaien. Verder lezen
De winnaar die het spel verloor
door Ruud Meijns
In een recent verschenen boek met deze titel van Margreet van der Hut vertelt zij het turbulente verhaal van haar grootvader Marinus van der Hut. Na het overlijden van haar vader vindt Margreet in de nalatenschap van haar vader een onderzoek dat hij heeft ingesteld naar het leven van zijn eigen vader; Marinus van de Hut. Het zal toch vooral de raadselachtige dood van Marinus van der Hut zijn geweest die hem ertoe bracht dat onderzoek te starten.
Dampad, rond 1e W.O., staat achteraan met hoed M.C. van der Hut met links zijn zuster en rechts van hem zijn moeder Verder lezen