Zuiddijk

Bij Ford Zaandam begonnen en gebleven

door Gepko Bruin

Ik heb mijn hele leven bij Ford gewerkt, maar nooit in een auto gereden.  

De plek waar ik al 69 jaar woon, wordt omringd door  bedrijfsgebouwen. Het huis op nummer 405G ligt vijftien treden beneden de hoge Zuiddijk, schuin tegenover de jachtwerf Zaanhaven. Vroeger was daar scheepswerf Vooruit. Daarnaast was de Basalt Maatschappij, nu het bedrijf KenzFigee, offshore en kranen.

Mijn vader werkte een eindje verder bij Holleman machinefabriek. Na zijn pensioen is hij een tijd bewaker bij KenzFigee geweest. Op weg naar zijn werk fietste mijn vader elke dag langs het huis en hij dacht wel eens: Hier zou ik wel willen wonen. Die wens ging op een bijzondere manier in vervulling. Scheepswef Vooruit Verder lezen

Brand in de Traanfabriek

 

Op 8 juli 1927, een schoonen zomeravond te half zeven ongeveer, wordt er getelefoneerd: ‘Er is brand in een oliefabriek aan het eind van de Zuiddijk – dicht bij het kerkhof.’  Dit is de openingszin van het verslag dat brandweercommandant Heijnsbergen in zijn boek over branden in Zaandam, over deze brand schreef.

Het ging om een brand bij de Traanfabriek van Molenberg & Dekker, Zuiddijk 404. Een plek aan de Zaan waar later scheepswerf ‘Vooruit’ zich vestigde. Al vóór 1900 waren de heren Molenberg en Dekker bezig met het vervaardigen van olie uit verschillende producten. De naam traanfabriek geeft een associatie met de walvisvaart waar de Zaanstreek bekend om was. De traankokerijen werden buiten de stad en het liefst aan het water gebouwd. Zo ook deze fabriek. In het Oostzijderveld stond nog een andere traanfabriek – het ‘Pruthuis’ van de firma Best en Dekker, ook een Dekker(?). Deze fabriek ging in 1940 door brand verloren. Bij de rode stip ligt nr. 404 op de Zuiddijk. Verder lezen

De Zuiddijk en de bewoners

volgens mevr. de Jong – Swart
 

Mevrouw is 28 september 1922 geboren op  de Zuiddijk 102. Haar grootmoeder woonde op 102 en toen haar ouders trouwden zijn zij in de winkel gekomen en is haar grootmoeder in een huisje ernaast gaan wonen Haar vader heeft er een levensmiddelenzaak opgezet. Daar voor was hij bakker-patissier geweest. De levensmiddelenzaak ging onder de naam Swart. Het huis, Zuiddijk 102, staat er niet meer. 

 

Mevrouw vertelde dat ze de namen van de bewoners van een deel van de Zuiddijk nog kende. Ze had een tekening willen maken maar dat lukte niet goed dus hebben we het in een gesprek met haar opgetekend. We hebben er foto’s bij gezocht en het zijn er heel wat geworden. Verder lezen

Het Wapen van Londen – een speciale zaak

door Ruud Meijns

Het Wapen of Oud Londen in de volksmond was een speciale tabakszaak op de Zuiddijk die in Zaandam gevestigd was van 1791 tot aan 1946.

Jan Warnar Köhne ( 1755) vertrok zo rond 1789, de tijd van de Franse revolutie, vanuit Berge bij Hannover in Westelijke richting en eindigde op de Zuiddijk in Oostzaandam waar hij zich in 1791 vestigde.

Met wat hij aan spaargeld nog over had begon hij een handeltje in tabak in een zaak die hij ‘Het wapen van Londen’ noemde. Na een tussenstop op de Dam vestigde hij zich in een pand op de hoek van de Zuiderkerkstraat en de Zuiddijk.

Links de Oostzijderkerk en het hoekhuis is het Wapen van Londen. Het gemeentehuis op de achtergrond. Verder lezen

Kalkbranderij in Kalkovens aan de Zuiddijk in Zaandam.

door Kees Bruins

Kalkbranderij

De winning van ongebluste kalk uit koolzure kalk (bijvoorbeeld schelpen, kalksteen, krijt) door verhitting, onder ontwikkeling van koolzuurgas.

De ongebluste kalk werd in metselkalk verwerkt. Reeds vroeg in de 17e eeuw stond in Zaandijk, tegenover het Guispad aan de Zaan, een kalkoven. In 1629 was Gaeff Jacobsz. eigenaar van deze oven. Deze kalkoven werd reeds in 1642 gesloopt. Aan het begin van de 20e eeuw stonden aan de Zuiddijk in Zaandam twee kalkbranderijen. Degene die het dichtst bij het Noordzeekanaal was gelegen had vier ovens, de andere drie. Verder lezen