Nieuw
Kopermolenstraat 2
Nog even terugkomen op de Kopermolenstraat. Ik vond een foto genomen vanaf de silo van Zwaardemaker in de Oostzijde.
Links een keurig straatje met tuintjes. Rechts daarvan de Smidstraat zoals de Jan Bouwmeesterstraat toen nog werd genoemd. De molen aan het eind van de straat is het Honingvat.
Woningnood en Montagewoningen
door Ruud Meijns
Nu nog steeds kan men spreken over woningnood net als in 1945 toen men na vijf jaar oorlog de schade kon opnemen (Zie 1.). 
Vijf jaar lang had de bouw van woningen bijna stil gelegen en waren in het land duizenden woningen door oorlogsgeweld verwoest. Denk bijv. aan Oud-IJmuiden dat door de Duitse bezetter onbewoonbaar werd gemaakt voor de Atlantikwal. Daarnaast was er een groot tekort aan vakmensen in de bouw; metselaars, timmerlieden.
De overheid probeerde van alles om zo snel mogelijk het woningtekort aan te vullen bijv. door montagewoningen. Zodra de bouw weer op gang kwam, dacht men aan duplexwoningen die boven en beneden een gezin konden herbergen. Mocht de woningnood minder worden dan zouden deze huizen hersteld kunnen worden voor een gezin. Een andere oplossing was dat families met een ruime woning gasten in huis zouden nemen, maar dit was niet de meest populaire oplossing van beide kanten. Verder lezen
Oude Geschiedenis
Twee koppen uit de kranten van april en mei 1971. Na de sanering van toen is het bedrijf dat daaruit is ontstaan ook in problemen geraakt.
Kopermolenstraat
Ik heb in de buurt gewoond, maar zo heb ik de Kopermolenstraat niet gekend. Toen was Zaandam nog een dorp, waar iedereen in een straal van een paar honderd meter elkaar kende. Deze foto is denk midden jaren ’20.
Dit plaatje is van later want nu is er links al het één en ander veranderd. We zien nog net dat op de plek van het wrakkige huisje van de foto boven staat iets anders net als op de rest van dat stukje Kopermolenstraat. Ook aardig dat de tuintjes er nog staan. Ook de Rosmolenstraat had toen nog tuintjes voor de huizen.
Brandweer Ruyterveer
Ruud Meijns
We lazen in de krant dat de post van de Vrijwillige brandweer op de Botenmakersstraat op termijn gaat sluiten. Het materieel zal verplaatst worden naar de kazerne aan het Prins Bernhardplein. We hebben wat foto’s bij elkaar gezocht voor een kleine ode aan de Vrijwillige brandweer van de eerste post aan het Ruyterveer.
De eerste post van de Vrijwillige brandweer was op het Ruyterveer met de uitstalling van de eerste motorspuiten. Ze werden nog door paarden getrokken zo is te zien. Maar al snel kwam daar verbetering in met de aanschaf van de eerste autospuit. Verder lezen
De Zuidkanter.nl l twintig jaar
Twintig jaar geleden bedacht de overheid dat de buurthuizen zich digitaal moesten ontwikkelen. Er werden digitale trapveldjes opgezet, gefinancierd door de overheid. Van al die ’trapveldjes’ heeft er eentje alles overleefd en beleefd nu haar twintig jarig jubileum. Van Harte.
In het Noord-Hollands dagblad een interview met de eindredacteur Greet Plekker – van Sante. Lees het interview hier
De Kegelbaanstraat
door Ruud Meijns
De Kegelbaanstraat bestaat niet meer; u hoeft niet te zoeken. We weten wel waar het straatje lag. Als u uit de Zeemanstraat richting het Rustenburg fietst moet u even op de hoek Rustenburg stil staan en als u, rechtuit naar het westen kijkt, ziet u alleen maar gebouwen.
Verder lezen
Koeiebrug
In de Zaanlander van 25 mei 1932 werd een foto geplaatst van de aanleg van het ‘Koebruggetje’ over de Gouw. Het was, zoals de krant zei, een eerste poging om een nieuwe verbinding met het Noordeinde van Oostzaan te maken.
Jong in de Rosmolenstraat
door Ruud Meijns
In februari 1984 verscheen er een boekje met de titel “Vroeger, kind in de Rosmolenstraat”. Als je ook de kleine lettertjes las was de titel Hoe was het om vroeger kind in de Rosmolenstraat te zijn? Het boekje was het resultaat van een geschiedenisproject van buurthuis de Kolk aan de Heijermansstraat, nu gevestigd in de Klamperstraat.
Het was gemaakt in samenwerking met de scholen Willibrord en Leeghwater. De diverse geïnterviewde bewoners vertellen allemaal over hun jeugd van 1908 tot en met 1946. Ieder heeft een eigen verhaal en ik vond het ontzettend aardig om te lezen. Natuurlijk als ze het over kinderspelletjes hebben dan komen er veel dingen overeen.
Het oude boekje ligt nu in de bibliotheek van Historisch Zaandam, maar het was niet zo best meer. Vandaar dat het opnieuw uitgetikt is en van wat meer foto’s is voorzien. Het is voor nu in te zien PDF.
Klik hier: HOE WAS HET OM VROEGER KIND IN DE ROSMOLENBUURT TE ZIJN
Een wandeling door de historie van de Hogendijk
door Simon Greve
Een wandeling door de historie van de Hogendijk
Eind 2018 is het bestuur met een werkgroep “Historisch Erfgoed & Ruimte” gestart. Deze werkgroep houdt zich bezig met de ontwikkeling van vastgoed en ruimtelijke structuur in Zaandam in historisch opzicht. Zij bewaakt het behoud van historische panden, pleinen, bruggen en objecten in Zaandam. Aandachtsveld zijn niet alleen bouwplannen, maar ook het bijhouden van een actuele lijst van monumenten in Zaandam en het regelmatig updaten van de lijst met nieuwe als beeldbepalend/karakteristiek aangemerkte panden. Om die reden wandelen de leden van de werkgroep regelmatig door delen van oud-Zaandam. Daarbij op een andere manier naar panden kijkend. Niet zoals normaal, het snel langsfietsen op weg naar een bestemming, maar met veel aandacht voor de leeftijd van een pand, de details, de functie en vroegere functie, het onderhoud.
Op 3 december werd in een ijzige kou de omgeving van de Hogendijk verkend. Een heel oud deel van Zaandam, feitelijk een plek waar het allemaal begon lang geleden. Voor meer achtergrond kunt u kijken op: – Cultuurhistorische verkenning Russische Buurt en Hogendijk. Uit deze verkenning de volgende kaart:
Merkwaardige Lijst
door Ruud Meijns
Lijstjes.
Ik weet nog dat we als jonge kinderen op de hoek van de straat met z’n tweeën klaar zaten om de nummers van passerende auto’s te noteren. De één een schrijfblokje met pen en de ander goed opletten. Gelukkig zag je de auto’s al van verre aankomen dus was het meestal een makkie. De nummers hadden 2 letters en 2 x 2 cijfers, bijvoorbeeld ZP-20-09. En dan wachten tot de volgende auto. Zo druk was het toen nog niet.
In het dagblad De Zaanlander van 14 juli 1923 stond een andere lijst. De heer J. Kruijver had vanaf 1868 tot 1923 alle personen bijgehouden wier leeftijd bij overlijden 90 en plus was.
Tegenwoordig zou dat de leeftijd van 100 jaar en plus moeten zijn denk ik.
Omdat het zo’n mooie lijst is heb ik ze hier bij elkaar gezet en wat beter leesbaar gemaakt. Wie weet vind u nog familieleden.
De Zuiddijk en de bewoners
volgens mevr. de Jong – Swart
Mevrouw is 28 september 1922 geboren op de Zuiddijk 102. Haar grootmoeder woonde op 102 en toen haar ouders trouwden zijn zij in de winkel gekomen en is haar grootmoeder in een huisje ernaast gaan wonen Haar vader heeft er een levensmiddelenzaak opgezet. Daar voor was hij bakker-patissier geweest. De levensmiddelenzaak ging onder de naam Swart. Het huis, Zuiddijk 102, staat er niet meer.
Mevrouw vertelde dat ze de namen van de bewoners van een deel van de Zuiddijk nog kende. Ze had een tekening willen maken maar dat lukte niet goed dus hebben we het in een gesprek met haar opgetekend. We hebben er foto’s bij gezocht en het zijn er heel wat geworden. Verder lezen
Herman Oomen 1946 – 2022
Herman Oomen, CDA raadslid, lid van de Orde van Oranje Nassau, maar vooral de man die zeer actief was om van Poelenburg een mooie, saamhorige wijk te maken, is overleden.
In juli 2018 publiceerde de internetkrant De Zuidkanter een verhaal over Herman dat we hierbij aanbieden. Klik hier Herman Oomen
De Zaanse Vereniging voor Vreemdelingen Verkeer
door Ruud Meijns
In de jaren ’60 stonden de werkgevers voor de school met de vraag of je bij hen kwam werken. Ik koos voor Pieter Schoen. Nou dat was wat die mensen op zo’n kantoor. Hoe die met elkaar omgingen, ik heb mn ogen uitgekeken. Ik was jongste bediende op de afdeling Export en Expeditie. Lange orders uittikken, op een stencil zetten en die bracht ik de fabriek rond. Ik kwam overal dat was wel heel mooi. Aan het woord Kees Koppenol over zijn jaren bij de Zaanse VVV.
Ik heb er drie jaar gewerkt en toen kwam de Dienstplicht. Een werkgever was toen nog verplicht om je na 18 maanden weer terug te nemen. Ik koos ervoor om niet terug te gaan, maar bij Bergmann in Amsterdam te solliciteren. Dat had ook met het salaris te maken want dat was in Amsterdam stukken hoger. Bergmann was een reisorganisatie en ik kreeg de verantwoordelijkheid voor het inkomende toerisme. Groepen of personen door gidsen laten ophalen van Schiphol. We boekten de hotels, de excursies e.d. Onze rondvaartboten lagen aan de Prins Hendrikkade. Dan heb je het van mei tot november erg druk hoewel met de aantrekkende economie werd het het hele jaar druk. Verder lezen
Borstelfabriek August Polak
door Ruud Meijns
Het maken van borstels is een zeer oud beroep met verschillende specialisaties. Het maken van industriële borstel is een andere tak dan het maken van borstel die voor het ‘schuieren’ van kleding bedoeld is. In Zaandam zijn er altijd borstelmakers geweest; H. van Elven in de Czaar Peterstraat en J. Kaal in de Langestraat.
Borstelmaker, Jan Luyken, Rijksmuseum
In 1886 vestigt zich in Zaandam de uit Amsterdam afkomstige familie Polak. De familie van vader Jozef Abraham Polak is afkomstig uit Pappenburg in Duitsland. Deze Jozef Abraham Polak (1834-Winschoten) was gehuwd met Eva Maria Hes. Uit dit huwelijk was 1 zoon geboren August Polak (1865-Papenburg). Na het overlijden van zijn vrouw Eva vertrok Jozef Abraham Polak naar Amsterdam waar hij in 1886 in het huwelijk treedt met Anna Catharina Sara Harsman (1842-Amsterdam). In mei 1888 vestigt de familie Polak zich in Zaandam. Verder lezen