Nieuwjaarsoverdenking
door Gre Luttik
Ach, met oud en nieuw dan denk ik aan de jaarwisseling aan het Hanenpad.
Wie had daar geld voor vuurwerk? Niemand toch, of het moest iemand zijn die met een air van: ik zal ze even een poepie laten ruiken, toch wat rotjes en schlemielige vuurpijlen had gekocht. Met afsteken wachtte hij tot hij alle aandacht van de buren op zich wist gevestigd.
Enkele seconden vóór middernacht begonnen schepen in de Amsterdamse haven te toeteren. Dan volgden de eerste, kleinere schepen in de Zaandamse haven.
Die middag hadden we nog met Schaap een rondje gevaren. Onze opdracht was om te kijken of er een héél groot schip voor de wal lag. Vaak kwam zo’n schip uit Rusland.
“ Ja hoor, er ligt toch een joekel”!
En dan was het wachten tot die joekel ging toeteren. Dat was geen toeter, het was de aankondiging van het Laatste Oordeel!
De laatste regel van het lied: ‘Uren, dagen, maanden, jaren’, kreeg door dit zware basgeluid een extra dimensie. Het trilde ook in je ribbenkast.[1]
Tegelijk met de schepen begonnen ook de kerkklokken te beieren. Natuurlijk eerst de 12 slagen van het uurwerken van de Oostzijderkerk in de Klauwershoek en de Bonifatius. En ondertussen de drie kleine klokkies van de Kerk aan de Dirk de Kortestraat.
En zo ontstond er een psychedelisch concert waar we met verrukking naar luisterden.
Als de schepen en de kerken één voor één bedaarden, kwam die ene buurman achter zijn hekje vandaan, posteerde zich op de Hanenpadkluft en begon met zijn voorstelling. Als zijn voorraad knal- en fluitwerk op was keek hij trots om zich heen alsof hij wilde zeggen:” Ziezo, dat was mijn toegift, waar is het applaus?”. Draaide zich om en verdween achter zijn poortje en trok vervolgens zijn voordeur achter zich dicht.
“ Wat een rust, hè?” verzuchtte mijn moeder. We namen nog een chocomelk met slagroom.
Het nieuwe jaar had zich voorgesteld. Het oude was vertrokken.
P.S. Ik wens jullie een mooi, gelukkig en vooral, in alle opzichten, een probleemloos 2020.
Gre
[1] Uren, dagen, maanden, jaren vliegen als een schaduw heen. De eerste regel uit een lied van Johannes de Heer.
Wim Blank overleden
Ons bereikte het droevige bericht dat op 27 december jl. Wim Blank is overleden. De heer Blank was 100 jaar toen hij zich liet inschrijven als lid van onze vereniging Historisch Zaandam. Geboren in Wormerveer was hij een Zaankanter zoals we er nog maar weinig kennen. Zijn leven werd voor een belangrijk deel gevormd door zijn deelname in het Zaans verzet in de tweede wereldoorlog. Hij leverde dan ook een belangrijke bijdrage aan de documentaire-serie ‘Monumenten Spreken’, omdat we deze tijd nooit zullen vergeten en onze vrijheid mogen vieren. De laatste jaren woonde Wim Blank in een aanleunwoning in Mennistenerf en nam nog volop deel aan sociale activiteiten. Zo was hij in 2018 nog eregast bij de Grote Zaanse Geschiedenisquiz. Maar het is voorbij. We zullen hem missen als we hem niet meer tegenkomen bij zijn wandelrondje Gedempte Gracht, hem niet meer over het verleden van Zaandam kunnen bevragen. Na 101 jaar is een einde gekomen aan het leven van een bijzonder mens. Wim Blank rust in vrede.
Nieuwjaarswens
Er is een jaar voorbij, tijd voor een wens voor het volgende jaar. Verder lezen
Zaandams Volkstoneel
door Ruud Meijns
‘Wie had dat ooit gedacht’, schrijft Kees Ackerman in het boek met jaarverslagen, ‘dat vanuit een groepje werkloozen die voor zichzelf en voor anderen toneeluitvoeringen gaven, nog zulk een vereeniging zou groeien’.
Zaandams Volkstoneel werd opgericht 15 januari 1931. In een terugblik op 30 juli 1939 schrijft Kees Ackerman (secretaris) dat de naam ‘Zaandams Volkstoneel’ de definitieve naam voor dit gezelschap zal zijn. Tot die tijd stond het gezelschap onder de naam ‘Het Zaandamsch Werkloozen Toneel’ in de theaters. Over de periode vanaf 1931 had dhr. A.N. Severs al een begin gemaakt met een verslag waar Ackerman dankbaar gebruik van heeft gemaakt. Verder lezen
Kalf 86 gerestaureerd
Door Martin Koelemeij
Jarenlang stond het pand Kalf nummer 86 leeg en weg te kwijnen. Best wel jammer voor zo´n originele Zaanse houten woning uit 1680 met een zadeldak tussen puntgevels, een kaats (aanbouw met schuin dak) en een gemetselde schoorsteen. Het geniet de bescherming van een Rijksmonument. Verder lezen
Ledenmiddag Geslaagd
24-11-2019
De bijeenkomst van Historisch Zaandam in Cultureel Centrum de Bullekerk trok een prettig aantal bezoekers, zowel leden als niet leden. Spreker was Henk Roovers die over het Zaandam van de 17e eeuw vertelde met op de achtergrond bewoners van de Bloemgracht. Wie waren ze en wat deden ze. Verder lezen
Een injectie voor het Gemeentearchief
Op vrijdag 22 november 2019, is het archief van het Zaans Medisch Centrum overgedragen aan het gemeentearchief Zaanstad. Het Zaans Medisch Centrum is ontstaan uit de plaatselijke ziekenhuizen in de vroegere gemeenten die nu samen Zaanstad uitmaken. Het eerste ziekenhuisje werd in 1905 in Wormerveer geopend en sinds januari 2017 is de laatste loot aan de tak in Zaandam, het ZMC, in bedrijf. Verder lezen
Indorock in Zaandam
door Pascal Geurts
Het was de tijd van het kwartje en het dubbeltje, ook van de tijd dat Jaap de eierenboer langs de deur kwam, je een kaart voor je raam moest zetten zodat Krom je wasgoed ophaalde met een busje, de SRV langs de deur kwam, je naar Kluft liep om postzegels te halen. Bakkerij de Zeeuw met zijn bakwagentje stond op het midden van de weg stil en je kon nog poffen en aan het einde van de week betalen.
Kortom, dit waren bekende taferelen begin/halverwege de jaren ‘60 van de vorige eeuw zoals ik ze mij herinner opgroeiend in de Harpoenierstraat. Veel Indische families zijn daar komen wonen eind jaren ‘50 vanuit Indonesië. Verder lezen
Aan de hengel
(door Koos vd Woude)
Er zijn nog veel ouderen en jongeren die niet kunnen zwemmen. Maar tegenwoordig wordt er al vroeg met watervrij maken begonnen. Peuter- en kleuterlessen, in een verwarmd overdekt zwembad, om zo het befaamde A diploma te halen. Er zijn een heleboel kleintjes die verder gaan, zelfs wel voor een C diploma. Maar vroeger……. Verder lezen
De Bloemgracht – Een lezing van Henk Roovers
Zaandam maakte in de 17e eeuw een enorme ontwikkeling door. Dat betrof niet alleen een industriële ontwikkeling, maar ook een op het gebied van het aantal inwoners. De bedrijvigheid vroeg om een groot aantal werknemers en toen gold, “waar je werk was”, daar was ook je woonplaats. Arbeiders bouwden in eerste instantie rond de Dam en de hoge en lage dijken, maar al vlot was daar ruimte te kort. Eigenaren van landerijen boden deze aan om er paden op aan te leggen. De Bloemgracht werd een van die paden. Verder lezen
Wibautstraat
door Ruud Meijns
De laatste naamgever van een deel van de weg door Oost-Zaandam; de Wibautstraat. F.M. Wibaut (1859-1936) was de zoon van Florentinus Wibaut, handelaar in brandstoffen en reder te Vlissingen. Net als Arie Keppler was Wibaut ook een belangrijk figuur als het gaat om de Volkshuisvesting, zeker in Amsterdam. “Wie bouwt? – Wibaut!”. Verder lezen
Kepplerstraat
Arie Keppler (1876-1941)
door Ruud Meijns
In de lange weg die van Noord naar Zuid door Zaandam-Oost loopt zijn we aangekomen bij de Kepplerstraat. Niet vernoemd naar de natuurkundige[1], maar naar de Amsterdamse directeur van Bouw- en Woningtoezicht Arie Keppler. Hij was van groot belang voor de Amsterdamse Volkshuisvesting. Verder lezen
H. Gerhardstraat
door Ruud Meijns
Na de Heijermansstraat verandert de naam van de weg in H. Gerhardstraat, het is een traject met 4 namen richting de Thorbeckeweg. Wie was H. Gerhard? Daarvoor gaan we terug naar de 19e eeuw. Hendrik Gerhard wordt wel de vader van het socialisme in Nederland genoemd. Hij is geboren te Delft op 11 juni 1829 en overleden te Amsterdam op 5 juli 1886. Verder lezen
De Heijermansstraat.
door Ruud Meijns
De Heijermansstraat is vernoemd naar de schrijver Herman Heijermans (1864 – 1924). Aan de straat liggen o.a. het Zaans Medisch Centrum en de Noorderkerk. Verder lezen
Historisch Zaandam is op zoek naar bestuursleden
Alles zit bij onze vereniging in de stijgende lijn: het ledenaantal (nu 163 leden), de activiteiten, onze ambities, het enthousiasme. Alleen het bestuur is kleiner geworden; onlangs is dat van 5 naar 4 bestuursleden gegaan, terwijl wij juist aan een uitbreiding toe waren. Vandaar dat wij bijgaande brief onder het motto ‘op zoek naar bestuursleden’ aan al onze leden hebben verzonden.
201901015 Brief aan de leden inzake zoektocht naar bestuursleden