Nieuw
Door Training Sterk – D.T.S. 100 jaar
door Ruud Meijns
Op 29 maart 1921 kwamen in café Booij aan de Padlaan in Krommenie een aantal heren waaronder D. de Vries en R. Heijmering bijeen ter oprichting van een wielerclub voor de Zaanstreek, de Zaanlandse Wielerclub DTS, Door Training Sterk. Doel was het beoefenen van de wielersport en vaardigheidsritten, tegenwoordig vaak trim- of toeristische tochten genoemd. De start en aankomst had meestal in de Stationsstraat te Zaandam plaats.

Stationsstraat bij café De Harmonie. Start van de Noordhollandse steden- en dorpenrit van de Wielerclub D.T.S. op zondag 18 mei 1930.
Bron: Wikizaan, foto: Gemeentearchief Zaanstad
PASEN
door Ruud Meijns
4 en 5 april vieren we Pasen. Voor de Christenen begint dat al een week eerder op 28 maart met Palmpasen en het begin van de Goede Week waarbij men de intocht van Christus in Jeruzalem herdenkt.
Voor niet Christenen was het een periode van einde van de winter en komst van de lente, dan kwamen er weer verse goederen ter beschikking. Voor de huisvrouw was het een tijd om het huis eens een goede beurt te geven. Het hele huis ging overhoop, de kasten werden leeggehaald, alle spullen werden gesopt. Verder lezen
De Arbeiders Jeugd Centrale
Zonder deze foto had ik nooit geweten dat er een jeugdhonk van de Arbeiders Jeugd Centrale had gestaan in de Ds. Baxstraat in Zaandam. De bouwvergunning was van juni 1923 en de opening vond plaats op 14 september van dat jaar.
Maar wat was de Arbeiders Jeugd Centrale? Verder lezen
Verkeer Oostzijde in 1959
Een bijzondere foto van een kruispunt in de Oostzijde die we eerder in onze nieuwsbrief van maart publiceerden.

Mensen komen en gaan van en naar de Beatrixbrug, de Peperstraat is nog niet doorgetrokken naar de Gerhardstraat. De agent regelt het verkeer met de zgn. ‘Kerstboom’. De foto is in 1959 gemaakt door Piet Tjeertes sr. (1916 – 2002). Hij heeft er nog een aantal van hetzelfde kruispunt gemaakt, kijk hier en geniet: Het kruispunt Beatrixbrug – Oostzijde door P. Tjeertes Sr. 1959
De Westzijderol – hoe ver zijn we ?

Lukt het om een echte nieuw Westzijderol te maken?
Dankzij het enthousiaste werk van tot nu toe 27 tekenaars hebben we nu de beschikking over 49 tekeningen voor de nieuwe Westzijderol. Bovendien wordt er nog gewerkt aan de volgende 13 tekeningen. Daarmee zijn we ruim over de helft: nog 33 te gaan!
Op veler verzoek zijn we gaan nadenken over de mogelijkheid om er ook een echte rol van te maken, vergelijkbaar aan de oorspronkelijke. We hebben contact gezocht met Ingrid Bakker van IMEBA, die ons ook heeft geholpen met het vervaardigen van de foto’s voor de tentoonstelling op de Gedempte Gracht, alweer 2 jaar geleden.
We kwamen tot de conclusie dat dit zou moeten lukken. Klik hier voor een het laatste overzicht. Westzijderol Nieuwsbrief 2021-03-09
Straatnamen in de Russische buurt
De Russische buurt heeft straatnemen die allen herinneren aan de bijzondere band tussen de stad en het rijk der Czaren uit het huis Romanov. Maar wie zijn de personen die schuil gaan achter de namen in deze straten? In alfabetische volgorde volgt hier de verklaring. foto van Golofkinstraat
Deze buurt te Zaandam, tussen de oude havenkom van Zaandam, de Dam, Hogendijk, de Rozengracht en het Rustenburg. De Russische Buurt werd aan het einde van de 19e eeuw gebouwd, in samenhang met de overkomst van Delftse werknemers van de Artillerie Inrichtingen. De naam Russische Buurt werd gekozen doordat Czaar Peter een week in een huisje aan het Krimp woonde. De meeste straten in de wijk werden vernoemd naar personen uit zijn gevolg. Beginjaren ’80 was de Russische Buurt stadsvernieuwingsgebied. (Zaanwiki)
Enkele namen uit het verleden zoals de Sophiastraat en de Jaap Haverstraat zijn na de herinrichting niet teruggekomen. Daarvoor in de plaats zijn voor de namen Tjechov-, Koerakin- en Poeskinstraat gekozen; ook Russisch. De verklarende teksten voor deze nieuwe straten zijn door ons samengesteld. De teksten voor de ‘oude’ straten in de Russische buurt zijn van de hand Ron Couwenhoven.


Hier volgen de beschrijvingen Verder lezen
Gloedfabriek Vesuvius
door Ruud Meijns
Wat voor fabriek heet nu ‘Vesuvius’? Het zal wel met vuur te maken hebben en dat klopt. De fabriek ‘Vesuvius’ maakte ‘Gloed’. Het was de gloedfabriek van S. van Vliet. De fabriek stond in het Westzijderveld over de spoorlijn Amsterdam – Alkmaar ter hoogte van de Mallegatsloot die rechts op de foto loopt. De foto is van 1925. Er was nog geen Provincialeweg want die kwam er pas begin jaren ’30. Verder lezen
De Kolenboer
doorRuud Meijns
In de afgelopen winterse periode moest ik denken aan hoe we vroeger verwarmden met kolen. De kachel stond in de woonkamer en dat was de verwarming voor het hele huis, nou ja, ook de keuken had wel wat warmte. In de slaapkamer stonden bij strenge vorst de bloemen op de ramen, geen dubbel, maar enkelglas. Je was al blij als de kachel ’s nachts niet was uitgegaan en er nog een beetje warmte in de kamer was. Anders moest je ’s morgens vroeg in die kou met houtjes en kranten de kachel weer aan de praat krijgen. Verder lezen
Harpuis
door Ruud Meijns
Soms kan een foto intrigeren niet zozeer door de plek, de gebouwen of mensen maar ook door bijvoorbeeld een woord dat op de foto te zien is. In dit geval gaat het om het woord ‘Harpuis’ op een foto uit 1890 van de Westzijde.
Het pand rechts. Op het bord staat ‘Teer, Pik & Harpuis’, (Pik is hier Pek). Volgens het archief is het pand van de firma Remme. Dat werd later IJzerhandel Huisman. Aan de Zaanzijde tussen Zeemanstraat en Stationsstraat. Het vierde huis rechts is het latere IJzerhuis, naast De Doopsgezinde Vermaning. Harpuis? Verder lezen
Westzijderol in foto’s
De Westzijderol is een rond 1750 gemaakte getekende “rol”( 8,5 meter lang en 12 cm hoog!) van alle huizen aan de Zaan-kant van de Westzijde. Historisch Zaandam, althans Zaandammers zijn bezig met het tekenen van de huidige Westzijde om opnieuw een Westzijderol te maken. Siem van Westen maakte hedendaagse weergave van de Westzijderol in foto’s. Klik hier
Garage A.R.I.V.A. – Westzijde
door Ruud Meijns
Het is elke keer weer een ontdekking als lezers ons iets toezenden, weer wordt iets van de geschiedenis van Zaandam onthult.
Mevr. Irma van Steijn – Aarts zond ons enkele foto’s van de familie Lastdrager. Ze vertelde erbij dat de familie uit Wormer kwam en in de Westzijde op nr. 71 woonde. Ze hadden een garage onder de naam A.R.I.V.A op Westzijde 213b en waren dealer van Chevrolet.
Een reclame uit mei 1926. Verder lezen
Het huis van de bazen van Pont
door Ruud Meijns
Soms kun je met je oriëntatie er helemaal niks van bakken. Misschien kent u het wel van oude foto’s, het witte bruggetje in de Prins Hendrikkade dat dekschuiten toegang gaf tot de loodsen van Houthandel Pont toen dat bedrijf nog tegen de Zuiddijk aan lag.
Naast dat bruggetje stond een huis bestemd voor de chef expeditie dhr. Veltman en de werfbaas van Pont dhr. Krooneberg.Houthandel Pont is allang van de Prins Hendrikkade en zelfs uit Zaandam verdwenen. Verder lezen
Aanspreker
door Ruud Meijns
Bij het bladeren in een adresboekje van 1910 viel me op hoeveel aansprekers er in Zaandam hun diensten aanboden, 18 stuks. Andere benamingen zijn: aanspreker, doodbidder, lijkbidder, kraai. Aansprekers droegen lange steken, lange zwarte mantels en een grote witte bef.
Een aanspreker is iemand die nabestaanden, vrienden en kennissen op de hoogte stelt van een overlijden. Daarnaast verzorgden ze, op verzoek, de organisatie van de ter aarde bestelling; het uitnodigen van de gasten. Verder lezen
Heemtuin – 65 jaar
door Ruud Meijns
De Heemtuin in het in ’t Veldpark bestaat 65 jaar. Tijd om met pensioen te gaan, maar niets in minder waar. De Heemtuin mag zich in een toenemende belangstelling verheugen. Natuur en milieu hebben het tij mee nu voor iedereen duidelijk wordt hoe groot het belang is van groen in onze omgeving.
Met het jubileum, 1955 – 2020, is een boekje verschenen waarin, in een paar periodes de geschiedenis van de tuin wordt beschreven. De mensen die bepalend zijn geweest zoals Kees Koolman (KeKo) die in het allereerste begin vormgaf aan het gebied. Fred Roovers die vanaf 1965 de tuin uitbouwde, Arjan Zonderland die vanaf 1993 en Jeroen Buijs en José Vormer die vanaf 2008 het karakter van de tuin bepaalden. En dan zijn er nog de talloze vrijwilliger zonder wie de heemtuin niet kan functioneren. Op naar het volgende jubileum.
U kunt dit leuke boekje (80 pagina’s) bestellen via info@zaansnatuurmilieucentrum.nl en het kost€ 15,00 (exclusief portokosten).
Oproep
Van Elles Prins ontvingen we een foto die uit het fotoalbum van haar moeder komt. Haar opa en zijn broer staan erop. Er is gesuggereerd dat ze gekleed gaan in uniform van een muziekvereniging of de bedrijfsharmonie van Albert Heijn of die van Verkade.
Helemaal rechts Klaas Derlage uit Oostzaan. Derde van rechts opa Cees Kat en links van hem zijn broer Jan, beiden uit Wormerveer. Ook de naam van Jan Rep uit Oostzaan is genoemd maar dat is niet zeker. Opa Kat is in het verleden verbonden geweest aan muziekverenigingen Ons Genoegen, Concordia, Onderling Genoegen en de harmonie van Albert Heijn.
De vraag is of u de andere personen herkent en of u weet voor welk gebouw ze staan. Het zou bijv. op een terrein van Verkade of Albert Heijn kunnen zijn. Weet u iets neem contact op met Elles Prins op e-mailadres: himyarms@hotmail.com.


